Ροζ θόρυβος ή ωτοασπίδες: Ποια είναι η καλύτερη επιλογή για έναν ποιοτικό ύπνο;

Από Jiri Kaloc

Για τους ποδηλάτες, ο ποιοτικός ύπνος είναι εξίσου σημαντικός με την προπόνηση. Γι’ αυτό πολλοί αναζητούν τρόπους να περιορίσουν τους θορύβους που μπορεί να διαταράξουν την ξεκούρασή τους και να τους δυσκολέψουν να κοιμηθούν. Μια νέα μελέτη εξετάζει δύο δημοφιλείς επιλογές: τον ροζ θόρυβο και τις ωτοασπίδες. Ποια από τις δύο μπορεί να συμβάλει περισσότερο σε έναν ήρεμο και αναζωογονητικό ύπνο;

Μήπως ο ροζ θόρυβος επηρεάζει την ποιότητα του ύπνου;

Ο ροζ θόρυβος, ένας ήπιος και σταθερός ήχος που θυμίζει βροχή ή τα κύματα της θάλασσας, αποτελεί για πολλούς μια δημοφιλή λύση για πιο ήρεμο ύπνο. Ωστόσο, πρόσφατη μελέτη από την Ιατρική Σχολή Perelman του Πανεπιστημίου της Πενσυλβανίας έδειξε ότι μπορεί να μειώσει σημαντικά τη διάρκεια του ύπνου REM, της φάσης που συνδέεται με τη μνήμη, τη συναισθηματική ισορροπία και τη σωστή λειτουργία του εγκεφάλου. Για τις ανάγκες της μελέτης, η ερευνητική ομάδα του Mathias Basner παρακολούθησε 25 υγιείς ενήλικες ηλικίας 21 έως 41 ετών επί επτά συνεχόμενες νύχτες. Οι συμμετέχοντες κοιμήθηκαν σε διαφορετικές συνθήκες: με θόρυβο αεροσκαφών, με ροζ θόρυβο, με συνδυασμό των δύο, αλλά και με θόρυβο αεροσκαφών φορώντας ωτοασπίδες. Τα ευρήματα έδειξαν ότι ο ροζ θόρυβος επηρέασε αρνητικά ορισμένες βασικές παραμέτρους του ύπνου. Συγκεκριμένα, η διάρκεια του ύπνου REMμειώθηκε κατά σχεδόν 19 λεπτά κάθε βράδυ, ενώ οι συμμετέχοντες παρέμεναν ξύπνιοι για περίπου 15 επιπλέον λεπτά μέσα στη νύχτα. Όταν ο ροζ θόρυβος συνδυάστηκε με τον θόρυβο των αεροσκαφών, η ποιότητα του ύπνου φάνηκε να επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο, καθώς οι συμμετέχοντες ξυπνούσαν συχνότερα και ένιωθαν λιγότερο ξεκούραστοι το επόμενο πρωί.

“Η αναπαραγωγή ροζ θορύβου και άλλων παρόμοιων ήχων κατά τη διάρκεια της νύχτας ενδέχεται να έχει αρνητικές επιπτώσεις, ιδιαίτερα στα παιδιά, των οποίων ο εγκέφαλος βρίσκεται ακόμη σε φάση ανάπτυξης”, επισημαίνει ο Basner.

Ωτοασπίδες: Μια απλή λύση για καλύτερο ύπνο

Σε αντίθεση με τον ροζ θόρυβο, οι ωτοασπίδες έδειξαν σαφώς καλύτερα αποτελέσματα. Διατήρησαν τον βαθύ ύπνο και βελτίωσαν τη συνολική ποιότητα της ξεκούρασης, ακόμη και σε περιβάλλοντα με έντονο θόρυβο. Όπως σημείωσαν οι ερευνητές, οι ωτοασπίδες «μείωσαν σχεδόν στο σύνολό τους τις επιπτώσεις του περιβαλλοντικού θορύβου στον ύπνο». Χωρίς αυτές, οι συμμετέχοντες έχασαν περίπου 23 λεπτά από τα βαθύτερα στάδια ύπνου όταν εκτέθηκαν σε θόρυβο αεροσκαφών. Η αποτελεσματικότητά τους, ωστόσο, φάνηκε να μειώνεται μόνο σε πολύ υψηλά επίπεδα θορύβου, γύρω στα 65 ντεσιμπέλ.

Αυτά είναι ευχάριστα νέα για όσους ήδη χρησιμοποιούν ωτοασπίδες στον ύπνο τους. Σε αντίθεση με τον ροζ θόρυβο, που προσθέτει έναν επιπλέον ήχο στο περιβάλλον, οι ωτοασπίδες τον μειώνουν. Είναι μια απλή, οικονομική και εύχρηστη λύση, με την αποτελεσματικότητά τους να υποστηρίζεται από επιστημονικά δεδομένα.

Επανεξετάζοντας τα βοηθήματα ύπνου

Η μελέτη θέτει ερωτήματα για την ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά των βοηθημάτων ύπνου. Εκατομμύρια άνθρωποι χρησιμοποιούν συσκευές λευκού θορύβου, εφαρμογές με ήχους περιβάλλοντος ή ροζ θόρυβο για να κοιμηθούν, ωστόσο τα δεδομένα για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις τους παραμένουν περιορισμένα. Η διαταραχή του ύπνου REM έχει συνδεθεί με καταστάσεις όπως το άγχος και η κατάθλιψη, ενώ στους παιδικούς οργανισμούς οι πιθανές επιπτώσεις μπορεί να είναι ακόμη πιο σημαντικές. Τα ευρήματα υπογραμμίζουν τη σημασία της επιστημονικής τεκμηρίωσης όταν επιλέγουμε βοηθήματα για κάτι τόσο θεμελιώδες όσο ο ύπνος. «Συνολικά, τα αποτελέσματά μας συστήνουν προσοχή στη χρήση ευρυζωνικού θορύβου, ιδιαίτερα σε νεογέννητα και νήπια, και δείχνουν ότι χρειάζεται περαιτέρω έρευνα σε ευάλωτους πληθυσμούς, στη μακροχρόνια χρήση, στα διαφορετικά είδη ευρυζωνικού θορύβου και στα ασφαλή επίπεδα έκθεσης κατά τη διάρκεια του ύπνου», ανέφερε ο Basner.

Πρακτικές συμβουλές για καλύτερο ύπνο

Αν θέλετε να βελτιώσετε την ποιότητα του ύπνου σας, δείτε μερικά βασικά σημεία που αξίζει να κρατήσετε:

  • Ξεκινήστε από τα βασικά: στοχεύστε σε περίπου 8 ώρες ύπνου κάθε βράδυ και προσπαθήστε να διατηρείτε ένα σταθερό ωράριο.
  • Μην βασίζεστε στον ροζ θόρυβο: τα ευρήματα δείχνουν ότι μπορεί να επηρεάσει τον ύπνο REM, ο οποίος είναι σημαντικός για την αποκατάσταση του οργανισμού.
  • Δοκιμάστε ωτοασπίδες: φαίνεται πως βοηθούν στην προστασία τόσο του βαθύ ύπνου όσο και του ύπνου REM από τον περιβαλλοντικό θόρυβο.